Taşınmaz işlemlerinde sık karşılaşılan imar uygulaması, ifraz ve tevhid kavramları birbirine karıştırılabiliyor. Üçü de parsel sınırlarını değiştiren resmi işlemlerdir, ancak amaçları ve kapsamları farklıdır. Aşağıda her birini ve ne zaman gerektiğini açıklıyoruz.
İmar uygulaması
İmar uygulaması; bir bölgedeki düzensiz parsellerin, imar planına uygun biçimde yola, yeşil alana, sosyal donatıya ve düzenli imar parsellerine dönüştürülmesi işlemidir. En bilinen biçimi, 3194 sayılı İmar Kanunu’nun 18. maddesi kapsamında yapılan arazi ve arsa düzenlemesidir.
Bu işlemde belediye veya idare; düzenleme bölgesindeki parselleri toplu olarak yeniden şekillendirir. Kamuya ayrılan alanlar için Düzenleme Ortaklık Payı (DOP) kesilir. İmar uygulaması, tekil bir talep değil; genellikle bir bölgeyi kapsayan planlı bir düzenlemedir.
İfraz (ayırma)
İfraz; tek bir parselin, mevzuata uygun biçimde birden fazla parsele bölünmesidir. Örneğin büyük bir arsanın, satılabilir veya ayrı ayrı yapılaşabilir küçük parsellere ayrılması.
İfrazda önemli olan, ortaya çıkan her yeni parselin imar planı ve yönetmelikteki asgari koşulları (cephe, alan, yola erişim) sağlamasıdır. Aksi hâlde işlem onaylanmaz.
Tevhid (birleştirme)
Tevhid; birden fazla komşu parselin, tek bir parsel hâline getirilmesidir. İfrazın tersi yöndeki işlemdir. Genellikle:
- büyük yapı projeleri için yeterli büyüklükte tek parsel oluşturmak,
- dağınık mülkiyeti sadeleştirmek,
- imar hakkını daha verimli kullanmak
amacıyla yapılır. Birleştirilecek parsellerin bitişik olması ve mülkiyet durumunun uygun olması gerekir.
Özet karşılaştırma
- İmar uygulaması → bölgeyi imar planına göre topluca düzenler (idare eliyle).
- İfraz → bir parseli bölerek çoğaltır.
- Tevhid → birden çok parseli birleştirerek tekleştirir.
Ortak nokta: hassas ölçüm ve süreç takibi
Her üç işlem de doğru sonuç için sağlam bir ölçüm temeline dayanır. Yanlış bir sınır ölçümü; onay sürecinde reddedilme, komşu parsellerle uyuşmazlık veya sonradan düzeltme masrafı anlamına gelir.
AKPRO; imar, ifraz ve tevhid işlemlerinde arazi ölçümü, kroki hazırlığı ve resmi süreç takibini bir arada yürütür. Böylece işlem, hem teknik hem de idari yönüyle doğru tamamlanır.